Welke soorten kronen zijn er, van goud tot zirkonium en E.max?
Op deze pagina
Kort antwoord
Volgens de KNMT zijn kronen van porselein of zirkonium, van metaal met porselein erover, of helemaal van metaal, zoals een gouden kroon. Na 5 jaar zat in onderzoek nog 97,1% van de metaal-keramische kronen en 98,5% van de kronen van lithiumdisilicaat (E.max) uit één stuk. Voor de NZa maakt het materiaal niet uit: een kroon op een eigen tand heeft in 2026 een maximumtarief van €330,07 (R24), plus materiaal- en techniekkosten, die in je begroting staan.
Welke soorten kronen zijn er?
Een kroon is volgens de KNMT een kunsttand of -kies die over je eigen tand of kies wordt gezet. De KNMT noemt drie groepen materialen: porselein of zirkonium, metaal met porselein erover, en metaal. Binnen de tandkleurige kronen zijn er weer verschillen, bijvoorbeeld tussen zirkonium en E.max.
| Soort | Waar hij van is | Kleur | Na 5 jaar nog aanwezig (onderzoek) |
|---|---|---|---|
| Metalen of gouden kroon | Helemaal metaal, bijvoorbeeld een goudlegering | Niet tandkleurig | Niet apart onderzocht in onze bronnen |
| Metaal-keramische kroon | Metalen kern met keramiek eroverheen | Tandkleurig, metaal binnenin | 94,7% en 97,1% (twee overzichten) |
| Lithiumdisilicaat (E.max) uit één stuk | Glaskeramiek | Tandkleurig, licht doorschijnend | 98,5% |
| Zirkonium uit één stuk | Zirkoniumoxide | Tandkleurig | 96,8% |
| Gelaagd zirkonium | Zirkonium kern met keramiek eroverheen | Tandkleurig | 92,1% (oudere studies) en 97,3% (nieuwer overzicht) |
Composiet facing
Porseleinen facing
Kroon
- Laag composiet op het glazuur
- Eigen tand blijft grotendeels intact
- Dun porseleinen of E.max schaaltje
- Weggeslepen: een dun laagje glazuur
- Kroon: een kap over de hele tand
- Tand rondom beslepen
Gouden kroon of metalen kroon
Een gouden kroon is gemaakt van een goudlegering: sterk en duurzaam, maar niet tandkleurig. De KNMT noemt kronen van metaal als een van de mogelijkheden.
Een zilveren of metalen kroon is een kroon van metaal. De KNMT spreekt alleen van metaal; welke metalen of legeringen er precies worden gebruikt, staat niet in onze bronnen. Vraag het na bij je tandarts. Ook voor hoe lang volledig metalen kronen meegaan, hebben we in onze bronnen geen aparte cijfers.
Metaal-porselein kroon
Een metaal-keramische kroon heeft een metalen kern met een tandkleurige laag keramiek eroverheen. In een groot overzicht van studies zat na 5 jaar nog 94,7% van deze kronen, in een nieuwer overzicht 97,1%. In het oudere overzicht hadden volledig keramische kronen na 5 jaar vaker een gebroken kern dan metaal-keramische kronen.
Porseleinen kroon: zirkonium en E.max
Zirkonium is een zeer sterk, tandkleurig keramisch materiaal. E.max is de merknaam van een glaskeramiek, lithiumdisilicaat, die sterk en licht doorschijnend is. In een nieuw overzicht zat na 5 jaar nog 98,5% van de kronen van lithiumdisilicaat uit één stuk, 97,3% van de gelaagde zirkonium kronen en 96,8% van de zirkonium kronen uit één stuk. Kronen uit één stuk hadden minder breuk en minder afbrokkelen.
Voor lithiumdisilicaat zijn de resultaten op korte en middellange termijn volgens een ander overzicht uitstekend (95 tot 100%), maar er zijn weinig gegevens over langer dan 5 jaar. Bij oudere, gelaagde zirkonium kronen brokkelde het keramiek vaker af en lieten ze vaker los dan metaal-keramische kronen. Meer over de keuze lees je in zirkonium of porseleinen kroon, wat is zirkonium en E.max kroon.
Een porseleinen kroon over een tand: hoe gaat dat?
- Onderzoek. De tandarts bekijkt of een kroon nodig is, of dat een vulling of onlay ook kan. Lees daarover inlay of onlay.
- Slijpen. Voor een kroon wordt de tand volgens de NZa rondom of op minstens drie volledige vlakken beslepen. Is er weinig tand over, dan komt er eerst een opbouw.
- Tijdelijke kroon. Die beschermt de geslepen tand zolang de definitieve kroon wordt gemaakt.
- Plaatsen. De kroon wordt gepast en vastgezet. Volgens de KNMT moet je in het begin soms even wennen of is de tand gevoelig; voelt de kroon te hoog, dan kan de tandarts dat verhelpen.
Tijdelijke kroon, confectiekroon en kroon op een implantaat
- Tijdelijke kroon: beschermt de geslepen tand tot de definitieve kroon klaar is (R80, €37,51 in 2026). Lees ook problemen met een kroon.
- Confectiekroon: een kant-en-klare kroon (R29, €67,52).
- Kroon op een implantaat: een kroon op een kunstwortel in plaats van op een eigen tand (R34, €300,07).
Welke kroon past bij jou?
Dat hangt af van de plek in je mond, hoeveel er van je tand over is en wat je belangrijk vindt. Volgens de KNMT kan een kroon nodig zijn als een tand vaak is gevuld, als er na het afbreken te weinig houvast is voor een nieuwe vulling, bij zwaar tandbederf of na een ongeluk. Een kroon blijft volgens de KNMT, afhankelijk van de gezondheid van de tand eronder, vele jaren zitten.
Hoe lang een kroon meegaat, hangt ook af van je mondhygiëne. Volgens het Ivoren Kruis is de rand van een kroon een kwetsbare plek: daar blijft gemakkelijk tandplak achter, wat gaatjes langs de rand en tandvleesontsteking geeft. Poets die rand daarom zorgvuldig met een zachte tandenborstel en gebruik ragers of flossdraad.
Wat kost een kroon, per soort?
| Code | Omschrijving | Honorarium |
|---|---|---|
| R24 | Kroon op een eigen tand, elk materiaal | €330,07 Vanaf 1 januari 2027: €340,08 (+3,0%) |
| R14 | Toeslag voor extra hechting | €37,51 Vanaf 1 januari 2027: €38,65 (+3,0%) |
| R31 | Opbouw met plastisch materiaal | €75,02 Vanaf 1 januari 2027: €77,29 (+3,0%) |
| R80 | Tijdelijke kroon | €37,51 Vanaf 1 januari 2027: €38,65 (+3,0%) |
| R29 | Confectiekroon | €67,52 Vanaf 1 januari 2027: €69,56 (+3,0%) |
| R34 | Kroon op een implantaat | €300,07 Vanaf 1 januari 2027: €309,17 (+3,0%) |
Het honorarium is voor elk materiaal hetzelfde. Het verschil zit in de materiaal- en techniekkosten van het lab, die tegen inkoopprijs worden doorberekend en in je begroting staan. Vraag vooraf wat de techniekkosten zijn voor het materiaal dat je kiest. Wat een kroon in totaal kost, lees je in wat kost een kroon. Kost je behandeling €250 of meer, dan krijg je vooraf een begroting. Boven €500 krijg je die schriftelijk of digitaal.
Een kroon of brug zit vanaf 18 jaar niet in het basispakket. Een aanvullende tandartsverzekering vergoedt soms een deel. Ben je jonger dan 18, dan vergoedt de basisverzekering de meeste mondzorg. Kronen, bruggen en implantaten alleen bij voortanden die niet zijn aangelegd of die je door een ongeval bent verloren. Alles over de behandeling staat op kronen en bruggen.
Veelgestelde vragen
Welke soorten kronen zijn er?
Volgens de KNMT kronen van porselein of zirkonium, van metaal met porselein erover, en van metaal, zoals een gouden kroon.
Wat is een gouden kroon?
Een kroon van een goudlegering: sterk en duurzaam, maar niet tandkleurig.
Wat is een metaal-porselein kroon?
Een kroon met een metalen kern en een tandkleurige laag keramiek eroverheen. Na 5 jaar zat in onderzoek nog 94,7 tot 97,1% van deze kronen.
Gaat een E.max kroon langer mee dan zirkonium?
Na 5 jaar zat in een overzicht nog 98,5% van de E.max kronen uit één stuk en 96,8% van de zirkonium kronen uit één stuk. Over langer dan 5 jaar zijn weinig gegevens.
Is een gouden kroon duurder?
Het honorarium is gelijk (R24, €330,07 in 2026). De materiaal- en techniekkosten staan in je begroting.
Wordt een kroon vergoed?
Een kroon of brug zit vanaf 18 jaar niet in het basispakket. Een aanvullende tandartsverzekering vergoedt soms een deel.
Laatst bijgewerkt:
Bronnen
- Kroon · KNMT · geraadpleegd op
- Kronen en bruggen · Ivoren Kruis · geraadpleegd op
- Sailer I, 2015. Sailer I e.a. All-ceramic or metal-ceramic single crowns, Part I. Dent Mater 2015;31(6):603-623 · peer-reviewed · geraadpleegd op
- Pjetursson BE, 2026. Pjetursson BE e.a. Metal-ceramic, veneered and monolithic all-ceramic tooth-supported single crowns, Part 1: SR en meta-analyse. Int J Prosthodont 2026;39(3):308-324 · peer-reviewed (64 studies) · geraadpleegd op
- Laumbacher H, 2025. Laumbacher H e.a. Lithium (di)silicate single crowns: overview of SR's. J Dent 2025;162:106004 · peer-reviewed · geraadpleegd op
- Brug · KNMT · geraadpleegd op
- Mondzorg (verzekerde zorg), laatst gewijzigd 15-01-2026 · Zorginstituut Nederland · geraadpleegd op
- Besluit zorgverzekering, art. 2.7 (versie geldend vanaf 01-07-2026) · Overheid (wetten.overheid.nl) · geraadpleegd op
- Tandarts in de basisverzekering · KNMT (allesoverhetgebit.nl) · geraadpleegd op
- Prestatie- en tariefbeschikking tandheelkundige zorg - TB/REG-26616-01 (geldig 1-1-2026 t/m 31-12-2026) · NZa · geraadpleegd op
- Prestatie- en tariefbeschikking tandheelkundige zorg - TB/REG-27619-01 (geldig 1-1-2027 t/m 31-12-2027, vastgesteld 30-6-2026) · NZa · geraadpleegd op
- Materiaal- en techniekkosten · KNMT (allesoverhetgebit.nl) · geraadpleegd op
- Veelgestelde vragen · KNMT (allesoverhetgebit.nl) · geraadpleegd op
- Tarievenboekje 2025 (checklist p. 7, MT-kosten p. 12) · KNMT · geraadpleegd op
Hoe we onze informatie maken en controleren, lees je bij de redactie.
Een vraag over je eigen situatie?
Bij een consult bekijken we je gebit en je wensen. Daarna krijg je een plan en een begroting, zodat je vooraf weet waar je aan toe bent.