Plaatprothese, flexibele prothese of frameprothese: welk gedeeltelijk kunstgebit past bij jou?

Op deze pagina
Kort antwoord
Een gedeeltelijk kunstgebit vervangt een of meer ontbrekende tanden en neem je zelf uit. Een plaatprothese is van kunststof, een frameprothese heeft een dun metalen frame met haakjes aan je eigen tanden, en een flexibele prothese is van buigzaam kunststof zonder zichtbare metalen haakjes. Het NZa-maximumtarief is in 2026 €112,53 per kaak voor een plaatprothese met 1 tot 4 tanden (P001) en €307,57 voor een frameprothese met 1 tot 4 tanden (P003), plus techniekkosten. Een gedeeltelijk kunstgebit valt vanaf 18 jaar niet onder de basisverzekering: die vergoedt dan alleen een volledig uitneembaar kunstgebit, al dan niet op implantaten. Ben je jonger dan 18, dan vallen uitneembare prothesen wel onder de basisverzekering.
Wat is een gedeeltelijk kunstgebit?
Een gebitsprothese is de verzamelnaam voor uitneembare vervanging van tanden. Een gedeeltelijk kunstgebit vult de plekken op waar tanden ontbreken, terwijl je eigen tanden blijven staan. Je neemt het uit om het schoon te maken. Vaste alternatieven zijn een brug of een implantaat; daarover lees je onderaan meer.
Er zijn drie soorten die vaak worden genoemd: de plaatprothese, de frameprothese en de flexibele prothese. Ze verschillen in materiaal, in hoe ze vastzitten en in tarief.
Plaatprothese, frameprothese en flexibele prothese naast elkaar
| Soort | Materiaal | Hoe het vastzit | NZa-code |
|---|---|---|---|
| Plaatprothese | Kunststof (de NZa noemt het kunsthars) | Met ankers aan je eigen tanden; een gegoten anker heeft een eigen toeslag (P047) | P001 (1 tot 4 tanden) of P002 (5 tot 13 tanden), per kaak |
| Frameprothese | Dun metalen frame met tanden van kunststof | Met haakjes aan je eigen tanden; steunen worden vooraf ingeslepen | P003 (1 tot 4 tanden) of P004 (5 tot 13 tanden), per kaak |
| Flexibele prothese | Buigzaam kunststof | Zonder zichtbare metalen haakjes | Geen aparte NZa-code |
Bij een frameprothese hoort volgens de NZa-omschrijving het ontwerp en het inslijpen van steunen in je eigen tanden. Dat zijn kleine plekjes waarop het frame rust. Voor een flexibele prothese staat geen eigen code in de NZa-lijst. Welke code de tandarts of tandprotheticus gebruikt, staat in je begroting. Vraag daarnaar als je prijzen vergelijkt.
Volgens het Ivoren Kruis is een plaatprothese goedkoper, maar steunt die helemaal op het tandvlees. Dat geeft gemakkelijk tandvleesproblemen, en er blijft ook gemakkelijk voedsel onder zitten. Een frameprothese steunt grotendeels op je eigen tanden en kiezen; de ankerarmen zijn vaak wel een beetje zichtbaar. Voor een plaatprothese heb je meestal vier à vijf bezoeken nodig, en duurt het ongeveer vijf weken. Een frameprothese kost meer bezoeken en meestal enkele weken langer.
Wat kost een plaatprothese voor 1 of 2 tanden?
Voor een plaatprothese met 1 tot 4 tanden geldt één code: P001, €112,53 per kaak in 2026. Vanaf 1 januari 2027 is het NZa-maximumtarief voor een plaatprothese met 1 tot 4 tanden €115,94 (+3,0%). Een plaatprothese voor 1 tand en een voor 2 tanden hebben dus hetzelfde maximumtarief. Bij 5 tot 13 tanden geldt P002 (€225,05). Het tarief loopt volgens de NZa vanaf het eerste consult tot en met het plaatsen, inclusief vier maanden nazorg.
| Code | Omschrijving | Honorarium |
|---|---|---|
| P001 | Plaatprothese (kunsthars), 1 tot 4 tanden | €112,53 Vanaf 1 januari 2027: €115,94 (+3,0%) |
| P002 | Plaatprothese (kunsthars), 5 tot 13 tanden | €225,05 Vanaf 1 januari 2027: €231,87 (+3,0%) |
| P003 | Frameprothese, 1 tot 4 tanden | €307,57 Vanaf 1 januari 2027: €316,90 (+3,0%) |
| P004 | Frameprothese, 5 tot 13 tanden | €420,10 Vanaf 1 januari 2027: €432,83 (+3,0%) |
| P041 | Toeslag individuele afdruk bij een plaatprothese | €37,51 Vanaf 1 januari 2027: €38,65 (+3,0%) |
| P047 | Toeslag gegoten anker bij een plaatprothese | €22,51 Vanaf 1 januari 2027: €23,19 (+3,0%) |
| P045 | Toeslag per tand die direct na het trekken wordt vervangen | €18,75 Vanaf 1 januari 2027: €19,32 (+3,0%) |
Bij alle P-codes in deze tabel mogen de materiaal- en techniekkosten van het lab apart op de rekening staan, tegen inkoopprijs en zonder winst.
Wat kost een frameprothese?
Een frameprothese met 1 tot 4 tanden heeft in 2026 een NZa-maximumtarief van €307,57 per kaak (P003). Vanaf 1 januari 2027 is het NZa-maximumtarief voor een frameprothese met 1 tot 4 tanden €316,90 (+3,0%). Met 5 tot 13 tanden is het €420,10 (P004). Dat is meer dan een plaatprothese, omdat het ontwerp en het inslijpen van de steunen erbij horen. De techniekkosten van het metalen frame komen erbij en staan in je begroting.
Een frameprothese in de onderkaak heeft dezelfde codes als in de bovenkaak. Het verschil in prijs zit in het aantal tanden en in de techniekkosten.
Wat kost een flexibele prothese?
Omdat er geen aparte NZa-code voor een flexibele prothese is, kunnen we geen maximumtarief noemen dat alleen voor dit soort gebit geldt. In je begroting moet per onderdeel een NZa-code staan, met de materiaal- en techniekkosten apart. Zo zie je precies waarvoor je betaalt.
Vraag bij een offerte voor een flexibele prothese welke code wordt gebruikt en wat de techniekkosten zijn. Je kunt elke code nazoeken op alle NZa-codes.
Ervaringen met een flexibele prothese, frame of plaatprothese
Over de flexibele prothese is er een standpunt van de Japan Prosthodontic Society, een beroepsvereniging van prothesespecialisten. Volgens dat standpunt wordt een flexibele prothese zonder metalen frame niet aanbevolen als definitieve prothese, behalve in beperkte gevallen zoals een metaalallergie. Het materiaal is minder kleurvast, breekt eerder en wordt sneller ruw dan gewone prothesekunststof. Er zijn volgens hen nog te weinig studies voor harde conclusies.
Onderzoek naar hoe patiënten deze drie soorten ervaren, staat niet in onze bronnen. Ervaringen op internet gaan over iemand anders zijn mond en zeggen weinig over die van jou.
Deze vragen helpen je bij het gesprek met je tandarts of tandprotheticus:
- Hoeveel eigen tanden heb ik nog, en zijn ze sterk genoeg om een gebit te dragen?
- Hoe zit dit gebit vast, en zie je de haakjes of ankers?
- Kan het gebit later worden uitgebreid als ik nog een tand verlies?
- Welke codes en techniekkosten staan in de begroting?
Wat vergoedt de verzekering voor een gedeeltelijk kunstgebit?
Een gedeeltelijk kunstgebit valt vanaf 18 jaar niet onder de basisverzekering: die vergoedt dan alleen een volledig uitneembaar kunstgebit, al dan niet op implantaten. Ben je jonger dan 18, dan vallen uitneembare prothesen wel onder de basisverzekering. Een aanvullende tandartsverzekering vergoedt soms een deel, meestal tot een maximumbedrag per jaar. Check je polis vóór de behandeling.
Kost je behandeling €250 of meer, dan krijg je vooraf een begroting. Boven €500 krijg je die schriftelijk of digitaal.
Na het plaatsen: opvullen, repareren en uitbreiden
Past het gebit na verloop van tijd minder goed, dan kan het worden opgevuld. Breekt er iets, of verlies je nog een tand, dan zijn er codes voor reparatie en uitbreiding:
| Code | Omschrijving | Honorarium |
|---|---|---|
| P064 | Opvullen via een afdruk | €92,27 Vanaf 1 januari 2027: €95,07 (+3,0%) |
| P065 | Opvullen direct in de mond | €96,02 Vanaf 1 januari 2027: €98,93 (+3,0%) |
| P070 | Reparatie zonder afdruk | €22,51 Vanaf 1 januari 2027: €23,19 (+3,0%) |
| P071 | Reparatie of uitbreiding met afdruk | €60,01 Vanaf 1 januari 2027: €61,83 (+3,0%) |
| P072 | Uitbreiden tot een volledig kunstgebit | €60,01 Vanaf 1 januari 2027: €61,83 (+3,0%) |
Laat je gebit regelmatig nakijken; voor een prothese wordt minstens één controle per twee jaar aangeraden. Breekt je gebit, lees dan kunstgebit gebroken.
Brug of implantaat als alternatief
Mis je één tand, dan kan een brug de plek ook vullen. Een brug zit vast aan de buurtanden en blijft, afhankelijk van de gezondheid van die tanden, vele jaren zitten. Wat dat kost, lees je in wat kost een brug en op kronen en bruggen. Een andere vaste oplossing is een implantaat met een kroon.
Alle soorten kunstgebit, ook volledige gebitten en klikgebitten, staan op een rij in soorten kunstgebit. Algemene informatie over de behandeling vind je op kunstgebit.
Veelgestelde vragen
Wat kost een plaatprothese voor 1 tand?
Het NZa-maximumtarief is in 2026 €112,53 per kaak (P001), plus techniekkosten. Dat tarief geldt voor 1 tot 4 tanden, dus 1 en 2 tanden kosten aan honorarium hetzelfde.
Wat kost een flexibele prothese?
Er is geen aparte NZa-code voor een flexibele prothese. Welke code wordt gebruikt en wat de techniekkosten zijn, staat in je begroting.
Wat is het verschil tussen een plaatprothese en een frameprothese?
Een plaatprothese is helemaal van kunststof en steunt op het tandvlees; ze is goedkoper. Een frameprothese heeft een dun metalen frame dat met haakjes aan je eigen tanden vastzit en grotendeels op je eigen tanden steunt.
Wordt een gedeeltelijk kunstgebit vergoed?
Een gedeeltelijk kunstgebit valt vanaf 18 jaar niet onder de basisverzekering: die vergoedt dan alleen een volledig uitneembaar kunstgebit, al dan niet op implantaten. Ben je jonger dan 18, dan vallen uitneembare prothesen wel onder de basisverzekering.
Wat zijn de ervaringen met een flexibele prothese?
Ervaringsonderzoek staat niet in onze bronnen. Volgens een standpunt van de Japan Prosthodontic Society wordt een flexibele prothese zonder metalen frame niet aanbevolen als definitieve prothese, behalve in beperkte gevallen zoals een metaalallergie.
Laatst bijgewerkt:
Bronnen
- Prestatie- en tariefbeschikking tandheelkundige zorg - TB/REG-26616-01 (geldig 1-1-2026 t/m 31-12-2026) · NZa · geraadpleegd op
- Prestatie- en tariefbeschikking tandheelkundige zorg - TB/REG-27619-01 (geldig 1-1-2027 t/m 31-12-2027, vastgesteld 30-6-2026) · NZa · geraadpleegd op
- Plaat- of frameprothese · Ivoren Kruis · geraadpleegd op
- Fueki K, 2014. Fueki K e.a. Clinical application of removable partial dentures using thermoplastic resin-part I: definition and indication of non-metal clasp dentures. J Prosthodont Res 2014;58(1):3-10 · consensus (position paper Japan Prosthodontic Society) · geraadpleegd op
- Fueki K, 2014. Fueki K e.a. Clinical application of removable partial dentures using thermoplastic resin. Part II: Material properties and clinical features of non-metal clasp dentures. J Prosthodont Res 2014;58(2):71-84 · consensus (position paper Japan Prosthodontic Society) · geraadpleegd op
- Besluit zorgverzekering, art. 2.7 (versie geldend vanaf 01-07-2026) · Overheid (wetten.overheid.nl) · geraadpleegd op
- Mondzorg (verzekerde zorg), laatst gewijzigd 15-01-2026 · Zorginstituut Nederland · geraadpleegd op
- Aanvullende tandartsverzekering · KNMT (allesoverhetgebit.nl) · geraadpleegd op
- Krijg ik tandartskosten vergoed?, gewijzigd 02-01-2026 · Rijksoverheid · geraadpleegd op
- Brug · KNMT · geraadpleegd op
- Kunstgebit (bijgewerkt 02-11-2023) · tandarts.nl · geraadpleegd op
- Materiaal- en techniekkosten · KNMT (allesoverhetgebit.nl) · geraadpleegd op
- Veelgestelde vragen · KNMT (allesoverhetgebit.nl) · geraadpleegd op
- Tarievenboekje 2025 (checklist p. 7, MT-kosten p. 12) · KNMT · geraadpleegd op
Hoe we onze informatie maken en controleren, lees je bij de redactie.
Een vraag over je eigen situatie?
Bij een consult bekijken we je gebit en je wensen. Daarna krijg je een plan en een begroting, zodat je vooraf weet waar je aan toe bent.